Súdwest-Fryslân betaalt woningcorporatie Elkien 330.000 euro voor twee stukken grond in Tersoal en Sibrandabuorren. Daar stonden dertien sociale huurwoningen, die Elkien heeft gesloopt zonder ze te vervangen. De gemeenteraad stemde op 8 oktober zonder debat in. Er komen dertien koopwoningen terug, geen sociale huur.

Volgens het college bouwt Elkien niet meer in kleine dorpen. Het college noemt het behoud van sociale huur in de dorpen cruciaal, maar kiest hier voor betaalbare koop: negen starterswoningen van maximaal 260.000 euro en vier hoekwoningen onder 420.000 euro. Inwoners en mensen met een band met de dorpen krijgen de eerste drie maanden voorrang.

Risico bij de gemeente

De raad trekt daarnaast 35.000 euro uit om de grond via een tender, een wedstrijd tussen bouwers, door te verkopen. Alles moet uit die verkoop worden terugverdiend. Alle risico's van een ontwikkelaar liggen daarmee bij de gemeente, staat in het voorstel. Een doorrekening van kosten en opbrengsten komt er niet. Wil geen bouwer voor de maximumprijzen bouwen, dan wordt bekeken of de procedure wordt aangepast of opnieuw begint. Eventuele bodemvervuiling of asbest is volgens de koopovereenkomst ook voor rekening van de gemeente.

Wethouder Michel Rietman zei in de commissie dat de gemeente goedkoop koopt: per kavel minder dan wat de gemeente zelf rekent voor sociale huur. Hij ging daarbij uit van veertien kavels. De koopsom is gebaseerd op dertien woningen; dan kost de grond ruim 25.000 euro per woning. Dat is vrijwel gelijk aan de 25.300 euro waarmee de gemeente dit jaar rekent voor een kavel voor een sociale huurwoning met tuin.

Kritiek in de commissie

In de commissie op 22 september was er wel discussie. Edwin Duijzer (D66) noemde het geen regie: eerst sloop, dan braakliggende grond, en dan betaalt de gemeente. Uit antwoorden op zijn vragen blijkt dat gemeente en Elkien de sloop en verkoop samen afspraken, maar dat dit niet in de prestatieafspraken over sociale huur staat. Elkien is ook niet aangeboden om zelf te bouwen met bijvoorbeeld goedkopere grond. Ook VVD, SP, CDA, Gemeentebelangen en PRO maakten zich zorgen over het verdwijnen van sociale huur.

Rietman zei dat de woningen niet toekomstbestendig waren en dat hij niet over het beleid van Elkien gaat. Hij verwacht dat koopwoningen huurders laten doorstromen. Een publieke reactie van Elkien op de verkoop is niet bekend.

Wat nu

Elkien wil de grond nog dit jaar leveren. De verkoop aan een bouwer staat voor 2026 en 2027, de bouw voor 2027 tot 2029. Rietman zegde de commissie een overzicht toe van de sociale huurwoningen in de gemeente.